Witte aanslag in de vaatwasser ontstaat bijna altijd door kalk of door een verkeerd ingesteld glansspoelmiddel. Het gaat om mineraalresten die achterblijven op glazen, borden en het binnenwerk van de machine. Gelukkig is het probleem in de meeste gevallen snel te verhelpen als je weet waar het vandaan komt.

Waardoor ontstaat witte aanslag in de vaatwasser?

De voornaamste oorzaak is hard water. Hard water bevat veel kalk (calciumcarbonaat). Als het water verdampt tijdens het droogprogramma, blijven er witte kalkresten achter op het vaatwerk en in de machine zelf. Hoe harder het water in jouw regio, hoe sneller je dit ziet.

Een tweede veelvoorkomende oorzaak is een verkeerde dosering of timing van het glansspoelmiddel. Glansspoelmiddel zorgt ervoor dat water beter van het vaatwerk afloopt, zodat er minder druppels en kalkresten achterblijven. Als het glansspoelmiddel ontbreekt, leeg is, of op het verkeerde moment in het programma vrijkomt, krijg je witte vlekken. Dit is ook wat je ziet bij het overstappen op een ander merk tabletten: sommige tabletten bevatten een ingebouwde glansspoeler die anders werkt dan de aparte dispenser in je machine.

Tot slot kan een te lage zoutdosering meespelen. Vaatwasmachines hebben een waterontharder die zout gebruikt om het inkomende water te ontkalken. Als de zoutreservoir leeg is of het zoutniveau te laag staat ingesteld voor de hardheid van jouw leidingwater, doet de ontharder zijn werk niet goed.

Witte aanslag op het vaatwerk zelf

Witte vlekken op glazen of borden na het wassen zijn bijna altijd kalkresten of glansspoelresten. Je herkent het verschil zo: veeg met een vochtige vinger over de vlek en raak dan je tong aan. Smaakt het een beetje zeperig of glibberig, dan is het glansspoelmiddel. Voel je niets en smaakt het nergens naar, dan is het vrijwel zeker kalk.

Bij kalkresten op vaatwerk helpt het om de glazen even kort in lauw water met een scheutje azijn te leggen. De kalk lost snel op. Doe dit niet te vaak met gevoelig glas zoals kristal, want zuur kan het oppervlak op den duur mat maken.

Witte aanslag in de vaatwasser zelf verwijderen

Witte neerslag op de binnenwanden, het roestvrij stalen binnenwerk of de spuitarmen van de machine wijst op kalkopbouw. Je verwijdert dit door een ontkalkcyclus te draaien. Dat doe je zo:

  • Maak de machine leeg (geen vaatwerk erin).
  • Giet ongeveer 200 ml witte azijn in een kommetje en zet dit op het onderste rek, of gebruik een zakje citroenzuur (circa 100 gram) in het bestek basket.
  • Draai een heet programma (minimaal 60 graden).
  • Herhaal dit elke één tot twee maanden als je in een harde waterregio woont.

Er zijn ook kant-en-klare ontkalkmiddelen speciaal voor vaatwassers te koop. Die werken hetzelfde principe, maar zijn soms wat sterker dan azijn. Volg in dat geval de doseerinstructies op de verpakking.

Instellingen controleren om witte aanslag te voorkomen

Preventie begint bij de juiste instellingen. Controleer het volgende:

  • Zouthardheid instellen: stel de waterontharder in op de waterhardheidwaarde van jouw postcode. De watermaatschappij in jouw regio vermeldt dit op hun website. In grote delen van Nederland en België is het water matig tot hard (hardheidsklasse 3 of 4). De instelling vind je in het menu van je machine of in de handleiding.
  • Zout bijvullen: vul het zoutreservoir (onder in de machine) bij als het lampje brandt, of controleer elke één tot twee maanden.
  • Glansspoelmiddel bijvullen: controleer het reservoirtje bij de binnendeur. Is het leeg of staat het controlelampje aan, vul het dan bij. Gebruik een apart vloeibaar glansspoelmiddel, ook als je all-in-one tabletten gebruikt, want bij hard water is de ingebouwde glansspoeler in tabletten vaak onvoldoende.
  • Dosering glansspoelmiddel aanpassen: de meeste machines hebben een instelknop voor de hoeveelheid glansspoelmiddel per beurt. Bij hardere aanslagen kun je dit een trapje hoger zetten.

Nieuwe tabletten en witte aanslag

Als je overstapt op een ander merk tabletten en daarna ineens witte aanslag ziet, ligt het vaak aan de glansspoeler in die tabletten. Sommige merken lossen het glansspoelmiddel op een ander moment in het programma vrij dan jouw machine verwacht. De oplossing is om naast de tabletten gewoon apart vloeibaar glansspoelmiddel te blijven gebruiken via de dispenser van de machine. Zo heb je zelf controle over het moment en de hoeveelheid.

Witte aanslag in de vaatwasser is vervelend, maar vrijwel altijd op te lossen met de juiste combinatie van zout, glansspoelmiddel en af en toe een ontkalkcyclus. Check eerst welk van de drie ontbreekt of verkeerd staat ingesteld. Dat lost het probleem in de meeste gevallen al op zonder extra kosten of ingrepen.